S T A N I S Ł A W	Imię męskie	432.	^ INDEKS IMION!
____________________________________________________________________
Daty imienin Imieniny w kalendarzu, występują 22 razy	28 luty, 4 marzec, 11 kwiecień, 13 kwiecień, 26 kwiecień, 2 maj, 3 maj, 5 maj, 8 maj, 17 maj, 18 maj, 5 sierpień, 14 sierpień, 15 sierpień, 17 sierpień, 23 sierpień, 17 wrzesień, 18 wrzesień, 22 październik, 30 październik, 13 listopad, 18 listopad __________________________________________ Wyróżnione daty wskazują na największą popularność imienia!
____________________________________________________________________
Pochodzenie imienia	Pochodzenia starosłowiańskiego; słowiańskie imię złożone z członów Stani: (taki sam jak w rozkaźniku stań) oraz sław: „(jak w wyrazie sława)”. Oznacza: „ten, który jest sławą swego stanu (rodu)” lub: „sławny z racji posiadania pięknego stanu (namiotu, domu, w języku serbskim – mieszkania)”. Inne znaczenie: „ten, który stanie się sławny”. Od początku XVI wieku najpopularniejsze, obok Jana, polskie imię męskie.
____________________________________________________________________
Zdrobnienia	Stach, Stacho, Stachu, Stanek, Staniek, Stanik, Stanisz, Stańczyk, Stańko, Stasiek, Stasinek, Stasiek, Stasinek, Stasio, Stasiu, Stasz, Staszek, Staś, Staśko
____________________________________________________________________
Obce formy imienia	Stanislas, Stanislaus (angielska), Stanislas (francuska), Stanislaus, Stenz, Stenzel (niemiecka), Stanislav (słoweńska).
____________________________________________________________________
Inne formy imienia	Stanisz, Stanosz, Stosław
____________________________________________________________________
Forma żeńska	Stanisława
____________________________________________________________________
Patron	Święty Stanisław ze Szczepanowa, biskup krakowski. Urodzony około 1030 roku. Wszedł w konflikt z królem Bolesławem Śmiałym, w wyniku czego został zamordowany, prawdopodobnie przez żołnierzy królewskich (lub nawet samego króla), gdy 11 kwietnia 1079 roku odprawiał mszę świętą na Skałce. W 1253 roku w Bazylice świętego Franciszka w Asyżu ogłoszono jego kanonizację Jest jednym z głównych patronów Polski. Jan Paweł II nazwał go „patronem chrześcijańskiego ładu moralnego”. (Wspomnienie 8 maja). Święty Stanisław Kostka, Polak, jezuita. Urodził się w Rostkowie, w diecezji płockiej, w 1550 roku. Jako chłopiec udał się do Wiednia, gdzie, bliski śmierci, doznał uzdrowienia za przyczyną Matki Bożej. Do jezuitów wstąpił w Rzymie i na początku 1568 roku złożył tam śluby zakonne. Zmarł 15 sierpnia 1568 roku. Jest jednym z najpopularniejszych świętych polskich. Patron młodzieży. (Wspomnienie 18 września).
____________________________________________________________________
Znane postacie	Stanisław Żółkiewski, hetman wielki koronny (1547 – 6 X 1620). Stanisław Karnkowski, prymas polski, 1581 – 1603 (10 V 1520 – 8 VI 1603). Stanisław Szembek, prymas Polski (1650 – 3 VIII 1721). Stanisław Leszczyński, król polski (20 X 1677 – 23 II 1766). Stanisław August Poniatowski, król polski (17 I 1732 – 12 II 1798). Stanisław Małachowski, marszałek Sejmu Czteroletniego (24 VIII 1736 – 29 XII 1809). Stanisław Kostka Potocki, polityk i pisarz polski (XI 1755 – 14 IX 1821). Stanisław Staszic, filozof polski (przed 6 XII 1755 – 20 I 1826). Stanisław Jachowicz, bajkopisarz polski (17 IV 1796 – 24 XII 1857). Stanisław Bogusławski, polski komediopisarz i aktor (28 XII 1804 – 10 VI 1870). Stanisław Kierbedź, polski konstruktor mostów stalowych (10 III 1810 – 19 IV 1899). Stanisław Moniuszko, kompozytor polski (5 V 1819 – 4 VI 1872). Stanislao Cannizzaro, chemik włoski (13 VII 1826 – 10 V 1910). Stanisław Witkiewicz, polski malarz i pisarz (21 V 1851 – 5 IX 1915). Stanisław Niewiadomski, kompozytor polski (4 XI 1859 – 15 VIII 1936). Stanisław Noakowski, malarz polski (26 III 1867 – 30 XI 1928). Stanisław Maria Szeptycki, generał polski (1867 – 1950). Stanisław Przybyszewski, dramaturg polski (7 V 1868 – 23 XI 1927). Stanisław Estreicher, polski historyk prawa (26 XI 1869 – 28 XII 1939). Stanisław Wyspiański, polski dramaturg i malarz (15 I 1869 – 28 XI 1907). Stanisław Adamski, ksiądz polski działacz społeczny (12 IV 1875 – 12 XI 1967). Stanisław Leopold Leon Brzozowski, filozof polski (28 VI 1878 – 30 IV 1911). Stanisław Ligoń, pisarz śląski (27 VII 1897 – 17 III 1954). Stanisław Ignacy Witkiewicz (Witkacy), pisarz i malarz polski (24 II 1885 – 18 IX 1939). Stanisław Skwarczyński, generał polski (17 XI 1888 – 8 VIII 1981). Stanisław Sosabowski, generał polski (8 V 1892 – 25 IX 1967). Stanisław Wiechowicz, kompozytor polski (27 XI 1893 – 12 V 1963). Stanisław Młodożeniec, poeta polski (31 I 1895 – 21 I 1959). Stanisław Arnold, historyk polski (20 XII 1895 – 3 XI 1973). Stanisław Cat Mackiewicz, pisarz polski (18 XII 1896 – 18 II 1966). Stanisław Strumph-Wojtkiewicz, pisarz polski (21 VI 1898 – 2 X 1986). Stanisław Baliński, poeta polski (2 VIII 1899 – 12 XI 1984). Stanisław Dubois, jeden z przywódców PPS (9 I 1901 – 21 VIII 1942). Stanisław Mikołajczyk, przywódca ruchu ludowego (18 VII 1901 – 13 XII 1966). Stanisław Horno-Popławski, polski rzeźbiarz i malarz (14 VII 1902 – 6 VII 1997). Stanisław Ciesielczuk, poeta polski (1906 – 1945). Stanisław Skorupka, polski językoznawca (1906 – 1988). Stanisław Bretsznajder, chemik polski (19 VII 1907 – 14 IV 1967). Stanisław Herbst, polski historyk wojskowości (12 VII 1907 – 24 VI 1973). Stanisław Stomma, polski publicysta i polityk (urodzony 18 I 1908). Stanisław Jerzy Lec, pierwotnie Stanisław Jerzy de Tusch-Letz, polski satyryk i poeta (6 III 1909 – 7 V 1966). Stanisław Piętak, poeta polski (3 VIII 1909 – 27 I 1964). Stanisław Poznański, malarz polski (urodzony 1909). Stanisław Dygat, pisarz polski (5 XII 1914 – 29 I 1978). Stanisław Skalski, polski generał, pilot (urodzony 27 XI 1915). Stanisław Szwarc-Bronikowski, polski reżyser filmowy (urodzony 1917). Stanisław Zieliński, pisarz polski (1917 – 1995). Stanisław Hadyna, polski kompozytor, dyrygent, pisarz (25 IX 1919 – 1 I 1999). Stanisław Lem, pisarz polski (urodzony 12 IX 1921). Stanisław Fijałkowski, malarz polski (urodzony 4 XI 1922). Stanisław Albinowski, polski dziennikarz, ekonomista (urodzony 1923). Stanisław Juchnowicz, architekt polski (urodzony 1923). Stanisław Skrowaczewski, polski dyrygent i kompozytor (urodzony 1923). Stanisław Zaczyk, aktor polski (1923 – 1985). Stanisław Różewicz, polski reżyser filmowy (urodzony 16 VII 1924). Arcybiskup Stanisław Szymecki, metropolita białostocki (urodzony 1924). Stanisław Bareja, polski reżyser filmowy (12 V 1929 – 14 VI 1987). Stanisław Loth, polski operator filmowy (urodzony 1929). Stanisław Szymański, tancerz polski (1930 – 1999). Stanisław Kowalczyk, ksiądz, profesor filozofii (urodzony 1932). Stanisław Michalski, aktor polski (urodzony 1932). Stanisław Frycie, polski historyk literatury (urodzony 1933). Stanisław Janicki, polski dziennikarz i reżyser filmowy (urodzony 1933). Stanisław Jędryka, polski reżyser filmowy (urodzony 1933). Stanisław Grochowiak, poeta polski (24 I 1934 – 2 IX 1976). Stanisław Brejdygant, polski aktor, reżyser, pisarz (urodzony 1936). Stanisław Dziwisz, biskup, sekretarz osobisty papieża Jana Pawła II (urodzony 1939). Stanisław Kwiatkowski, socjolog polski (urodzony 1939). Stanisław Wielgus, biskup ordynaryjny diecezji płockiej (urodzony 1939). Arcybiskup Stanisław Nowak, metropolita częstochowski. Stanisław Wieczorek, polski artysta plastyk (urodzony 1943). Stanisław Tym, polski satyryk. Stanisław Pieniak, polski reżyser filmowy, TV i teatralny (urodzony 1945). Stanisław Barańczak, poeta polski (urodzony 13 XI 1946). Stanisław Janke, pisarz polski (urodzony 1956).
____________________________________________________________________
Imię w poezji i sztuce	Stanisław Połaniecki z powieści Rodzina Połanieckich H. Sienkiewicza. Staś Tarkowski z powieści W pustyni i w puszczy H. Sienkiewicza (1911). Stanisław Barcz z powieści Generał Barcz J. Kadena-Bandrowskiego (1923). Jerzy Stanisław Orcio z dramatu Nie-Boska komedia Z. Krasińskiego (1835). Stach z Krakowiaków i górali W. Bogusławskiego. Staś Solomerecki z powieści Zygmuntowe czasy J.I. Kraszewskiego. Przygoda Stasia, opowiadanie B. Prusa (1881). Stanisław Wokulski z powieści B. Prusa Lalka (1890). Stanisław (Staszek) Skiernik z powieści R. Bratnego Kolumbowie. Rocznik 20 (1957). Stanisław Pucewicz z powieści J. Weyssenhoffa Soból i panna. Stanisław Król z powieści K. Brandysa Matka Królów (1957). Stanisław z opowiadania J. Iwaszkiewicza Brzezina (1933). Można zeń wszystko urobić i każdą formę ulepić: potrafi fortunę zdobyć i w trzy dni byle komu ją przepić; potrafi szkół nie skończyć lub dzieła dać wiekopomne z prawa, rolnictwa, historii, że już o teologii nie wspomnę. - Kazimiera Iłłakowiczówna, „Stanisław” A jak poszedł Stach na boje, Zaszumiały jasne zdroje, Zaszumiało kłosów pole Na tęsknotę, na niedolę (...) - Maria Konopnicka, „A jak poszedł król...” Usiądź jak wróbel na kopie, A gdy się uznoisz w tańcu, Stanisławie, dobry chłopie. Nie parz się znowu na słońcu. Będzie i suknia, i grosze, Do cienia, Stasiu, z tą rzeczą, Jedno zaczynaj po trosze. Ochłodź naturę człowieczą. - Minucje sowizdrzalskie (XVII w.) Słonko wielce dziś dopieka, Widzi Stasiek las z daleka. Inny chłopiec, nie daj Boże, Przeląkłby się lasu może? Ale w Staszku mężna dusza! Sporym tedy krokiem rusza, I po chwili go nakrywa Starych dębów zieleń żywa. - Maria Konopnicka, „Staszek w lesie”.
____________________________________________________________________
Przysłowia	Na świętego Stanisława żytko kieby ława. Gdzie Stach, tam i Wach (Wawrzyniec). Na Stanisława Kostkę ujrzysz śniegu drobnostkę, a na Ofiarowanie przydadzą się sanie. (związane ze świętem 13 listopada) Stanisław z izby, Stanisław do izby. (To powiedzenie króla Zygmunta Starego miało oznaczać, że w Polsce imię Stanisław jest niezwykle popularne). Stach miny nie stroi, jak się pana boi. Na świętego Stanisława rośnie koniom trawa. (związane ze świętem 8 maja)
____________________________________________________________________
Aforyzmy	Klnę się na Sophii Loren nogę, Że Stasiom lepiej nie wchodzić w drogę. Najgorsi zaś (ten problem zna się!) Są, że tak powiem, Stasie w masie. (...) - Jerzy Ludwik Kern
_____________________________________________________________________
Imiona na ekranie	Film Marynia (1984) oraz serial TV (1978) według powieści H. Sienkiewicza Rodzina Połanieckich w reżyserii J. Rybkowskiego, rolę Stanisława Połanieckiego odtwarzał Andrzej May. Ekranizacja Brzeziny Iwaszkiewicza w reżyserii A. Wajdy (1970). Ekranizacje Lalki B. Prusa: w reżyserii W.J. Hasa (1968) i R. Bera (serial TV 1977). Serial telewizyjny Kolumbowie. Rocznik 20 w reżyserii J. Morgensterna (1970). Film TV Przygoda Stasia (1971). Film według powieści Matka Królów K. Brandysa w reżyserii J. Zaorskiego (1982). Ekranizacja powieści H. Sienkiewicza W pustyni i w puszczy w reżyserii Gavina Hooda (2001), w roli Stasia wystąpił Adam Fidusiewicz.
____________________________________________________________________
Prezentowane informacje o imionach zostały zaczerpnięte z następujących źródeł: 1. Wielki Kalendarz Imion opracowany przez p. Zbigniewa Chorążego [Zbich] i publikowanego na nieistniejącej już stronie evacska.republika.pl; 2. Wielkiej Księgi Imion publikowanej na portalu interia.pl [Interia Encyklopedia]; 3. Kalendarzy opracowywanych przez p. Wojciecha Sawickiego.
____________________________________________________________________________________________________________________
		^ INDEKS IMION!