|
|
J A D W I G A
|
Imię żeńskie
|
20.
|
^ INDEKS IMION!
|
|
____________________________________________________________________
|
|
Daty imienin
Imieniny w kalendarzu, występują
6 razy
|
14 kwiecień, 8 czerwiec, 17 lipiec, 14 październik, 15 październik, 16 październik,
__________________________________________
Wyróżnione daty wskazują na największą popularność imienia!
|
|
____________________________________________________________________
|
|
Pochodzenie imienia
|
Znane i popularne w Polsce imię jest pochodzenia germańskiego. Na gruncie germańskim było imieniem złożonym, w którym obie części składowe, to jest hadu: „walka” i wig: „bój”,miały to samo znaczenie – „walka”. Oznacza: „waleczna kobieta”, „zwyciężająca w boju”. Jest to polska forma niemieckiego imienia Hedviga. Do popularności tego imienia w dawnych czasach przyczyniły się dwie sławne postacie: królowa Jadwiga (XIV wiek) i księżna śląska, święta Jadwiga (XII wiek).
|
|
____________________________________________________________________
|
|
Zdrobnienia
|
Iga, Jadwinia, Jadwisia, Jadwiśka, Jadwiżka, Jadzia, Jadźka, Jaga, Jagienka, Jagna, Jagoda, Jagusia, Wiga, Wisia, Hetka.
|
|
____________________________________________________________________
|
|
Obce formy imienia
|
Hedwigis (łacińska), Hedviga, Avis, Edviga (angielska), Hadvig, Hedvig, Hedda (niemiecka), Hedvige, Edvige (francuska), Edviga, Eduvigis (hiszpańska), Edvige (włoska), Jadviga (rosyjska), Hedvika, Jadviga (czeska), Hedviga (słowacka), Jadviga, Hedviga (południowo-słoweńska), Jadvyga, Gedvyga (litewska), Edvigis, Evijis (grecka), Hedvig, Hedda (węgierska), Helvi, Heta, Hedda (fińska).
|
|
____________________________________________________________________
|
|
Inne formy imienia
|
Adwiga, Adwigis, Hadwiga, Hadwigis, Hedwiga, Hedwigis, Jedwiga
|
|
____________________________________________________________________
|
Forma męska
|
|
|
____________________________________________________________________
|
|
Patron
|
Święta Jadwiga, księżna śląska. Z woli rodziców poślubiła księcia wrocławskiego z rodu Piastów, Henryka Brodatego. Miała pięcioro dzieci. Złożyła z mężem ślub czystości. Zasłynęła z wielkiej dobroci dla biednych i chorych. Ostatnie lata życia spędziła w surowej ascezie u cysterek w klasztorze trzebnickim, który ufundowała. Zmarła w 1234 roku. Patronka Wrocławia i Śląska, pojednania i pokoju. (Wspomnienie 16 października).
Święta Jadwiga, królowa Polski, córka króla Ludwika i Elżbiety Bośniackiej. Jako kilkuletnia dziewczynka została obiecana za żonę Wilhelmowi Habsburgowi. Zgodziła się jednak na małżeństwo z Władysławem Jagiełłą, które doprowadziło do Unii Polski z Litwą. Brała czynny udział w chrystianizacji Litwy. Wykształcona, skupiła wokół siebie elitę umysłową Polski. Przyczyniła się do odnowienia Akademii Krakowskiej. Uznana po śmierci za świątobliwą (kult potwierdzony w 1979 roku). Zmarła w Krakowie 17 lipca 1399 roku. Papież Jan Paweł II kanonizował ją 8 czerwca 1997 roku. (Wspomnienie 8 czerwca).
|
|
____________________________________________________________________
|
|
Znane postacie
|
Jadwiga Łuszczewska (Deotyma), poetka polska (1 VIII 1834 – 23 IX 1908). Jadwiga Wołoszyńska, botanik i hydrobiolog polska (1882 – 1951). Jadwiga Szajer (Ada Sari), polska śpiewaczka operowa (29 VI 1886 – 12 VII 1968). Hedda Hopper, amerykańska aktorka i reporterka (urodzona 1890). Jadwiga Marszewska-Ziemięcka, mikrobiolog polska (30 VI 1891 – 13 VIII 1968). Jadwiga Filipina Smosarska, aktorka polska (23 IX 1898 – 1 XI 1971). Janina Karaś (pseudonim Jadwiga Berg), major polska (3 V 1903 – 25 X 1948). Jadwiga Szajna-Lewandowska, polska kompozytorka i pedagog (1912 – 1994). Jadwiga Andrzejewska, aktorka polska (30 III 1915 – 4 X 1977). Jadwiga Grabowska-Hawrylak, architekt polska (urodzona 1920px). Jadwiga Dackiewicz, pisarka polska, tłumaczka (urodzona 1923). Jadwiga Romańska-Gabryś, polska sopranistka (urodzona 23 VII 1928). Jadwiga Pożakowska, polska scenograf (urodzona 13 XI 1928). Jadwiga Przybylak, polska artysta fotografik (urodzona 1929). Jadwiga Żul-Żukowska, reżyserka filmowa. Jadwiga Żylińska, pisarka polska Jadwiga Barańska, aktorka polska (urodzona 1937). Jadwiga Kazimiera Gałęska-Tritt, polska śpiewaczka i dyrygentka (urodzona 1943). Maria Jadwiga Bigoszewska, pisarka polska (urodzona 1951). Jadwiga Jankowska-Cieślak, aktorka polska (urodzona 15 II 1951). Teresa Jadwiga Kaban-Błażej, pianistka polska (urodzona 1952). Jadwiga Kotnowska, polska artysta muzyk (urodzona 1957).
|
|
____________________________________________________________________
|
|
Imię w poezji i sztuce
|
Jagna Borynowa z powieści Chłopi W.S. Reymonta (1902 – 09). Jagienka z powieści Krzyżacy H. Sienkiewicza (1900). Jadwinia Ekdal z dramatu H. Ibsena Dzika kaczka. Jadwiga Kosecka z powieści S. Brzozowskiego Sam wśród ludzi (1911).
Ostrożnie z tym imieniem. Prawie na pewno zaszkodzi,chyba że z nim przyjdzie potęga, co ujarzmia albo uwodzi;(...)Jadwidze posłuch dla władzy z niezmiernym przychodzi wstrętem,za to naucza chętnie, ale nie zawsze z talentem. Kocha, lecz wybitnie dla siebie. Źle czuje się, gdy kochana,bo choć posłuszeństwu nierada, w tym jednym pożąda PANA. - Kazimiera Iłłakowiczówna, „Jadwiga”Patrz-że, Jagusiu, i miej oko na toA luboś świeża i kwitniesz jak lato,Czekaj swej zimy: i na cię mróz siwyI śnieg na warkocz spadnie urodziwy;Nie czekaj raczej, a jeśli siać a żyćW czas zawsze lepiej, umiej czasu zażyć - Jan Andrzej Morsztyn, „Zima”Ty dla tej Polski będziesz perłą,z dna wód świecącą jasno,śnieżną liliją skwitnie twe berłow snop iskier, co nie zgasną.(...) Będziesz dla Polski złotą różą,gwiazdą w szafirów skłonie,łzy, co dziewczęce szczęście burzą,w skarb zawreją w łonie. - Stanisław Wyspiański, „Hedwigis una dies”Tam przed chwilą ów Wilhelm wraz z nią wychowanyOstatnie z jej ust pięknych przyjął pożegnanie;Z nią wraz przy matce pędząc wiek swój młodocianyStarał się zasługiwać na jej przywiązanie;Choć mógł mniemać, że od niej był wzajem kochany,Zniosła jednak Jadwiga mężnie to rozstanie,Kiedy już wpółmartwego czci, co przy nim stali,Na swych rękach wynieśli z obrzędowej sali. - Dyzma Bończa Tomaszewski, „Jagielloniada”U mojej JadwisiWarkocz jeden — drugi,A jasny a długiZa głowieńką wisiI ciążą głowisiTe dwie złote strugi.Lucjan RydelI uklęknął przy grobowcu, i modlił się tak:Jadwisieńko moja miła, nieszczęsnyż ja ptak!Ptak nieszczęsny, co przyleciał od wysokich gór,na dolinę spadł, na spiską, jak powietrzny mór. - K. Przerwa-Tetmajer, „Ballada o Janosiku i Szalamonównie Jadwidze”Kiedy po prostu okręci o głowęSwoje warkocze długie, ciemnopłoweI spojrzy spod nich łagodnie jak trusia,Rzekłbyś: ot, swojska, poczciwa Jagusia.Lecz nie dowierzaj zbytnio tej prostocie!Bo oto chwila nie minęła jeszcze,Jak w tych źrenicach jakieś błyski kocieCzają się, dziwne niecąc wkoło dreszcze. - Tadeusz Boy-Żeleński, wiersz poświęcony aktorce Jadwidze MrozowskiejZa to, że jesteś taka kochana i naszaI tak pięknie ekranom polskim zasłużona,Znają ciebie salony i biedne poddaszaI w hołdzie ci królewska przypadła korona... - Stanisław Janicki, wiersz poświęcony aktorce Jadwidze Smosarskiej
„Zbłądziłam i skrzywdziłam nie tylko Ciebie, ale i dzieci... Pomyśl, ile nocy przy nich nie przespałam, ile sił i zdrowia straciłam, a teraz ich nawet widzieć mi nie wolno.Więc to wszystko, te dziewięć lat — to nic wobec jednego błędu szaleństwa? Pomyśl, Ty, co tak ból całego świata i jego nędzę odczuwasz i tak genialnie to odtwarzasz, pomyśl, czy to ludzkie i sprawiedliwe? Nie myśl według kodeksów prawnych, ale sercem człowieka. Pomyśl, ile razy Ty i każdy mężczyzna by dzieci tracił, gdyby mu je za jedną chwilę szaleństwa i słabości odbierano?”List Jadwigi Kasprowiczowej (zakochanej w poecie Stanisławie Przybyszewskim) do męża, pisarza Jana Kasprowicza, który odebrał jej dwie córeczki, nie pozwalając matce na widywanie się z nimi.
|
|
____________________________________________________________________
|
|
Przysłowia
|
Mała Jadwiga, a zboże dźwiga.Do świętej Jadwigi pozbieraj jabłka, orzechy, figi.Kto sieje na świętą Jadwigę, ten zbiera figę. (związane ze świętem 15 października).
|
|
____________________________________________________________________
|
|
Aforyzmy
|
Chciałbym przy pani Jadziuchnie,Być takim małym amantem,Co się go puszcza przez kuchnię,Zanim się puści go kantem. - Tadeusz Boy-ŻeleńskiDla miłosnych graczy ponętna JadwigaTo już ekstraklasa czyli pierwsza liga! - Włodzimierz Ścisłowski
|
|
_____________________________________________________________________
|
|
Imiona na ekranie
|
Ekranizacje powieści Chłopi W.S. Reymonta: rolę Jagny w reżyserii E. Modzelewskiego (1922) grała Maria Merita, a w reżyserii J. Rybkowskiego (1973) — Emilia Krakowska. Ekranizacje powieści Dzika kaczka H. Ibsena: rolę Jadwini w reżyserii H.W. Geissendorfera (1976) grała Anne Bennent, a w reżyserii H. Safrana (1983) — Lucinda Jones (imię i nazwisko bohaterki tej ekranizacji zostało zmienione na Henrieta Ackland).
|
|
____________________________________________________________________
|
|
Prezentowane informacje o imionach zostały zaczerpnięte z następujących źródeł: 1. Wielki Kalendarz Imion opracowany przez p. Zbigniewa Chorążego [Zbich] i publikowanego na nieistniejącej już stronie evacska.republika.pl; 2. Wielkiej Księgi Imion publikowanej na portalu interia.pl [Interia Encyklopedia]; 3. Kalendarzy opracowywanych przez p. Wojciecha Sawickiego.
|
|
____________________________________________________________________________________________________________________
|
|
^ INDEKS IMION!
|
|